Voldoet ChatGPT aan de AVG? Wat je als Europeaan aan OpenAI kunt vragen

Je hebt ChatGPT waarschijnlijk dingen verteld die je de meeste collega’s niet zou vertellen. Woon je in Europa, dan geeft de wet je het recht om te vragen wat ermee gebeurt, en OpenAI er iets aan te laten doen. Bijna niemand gebruikt dat. Zo doe je het.

Met wie je te maken hebt

Voor mensen in de EU, de EER en Zwitserland worden je gegevens beheerd door OpenAI Ireland Limited in Dublin. De belangrijkste toezichthouder is de Ierse Data Protection Commission, maar je kunt ook naar de toezichthouder in je eigen land (privacybeleid van OpenAI). Goed om te weten: OpenAI verwerkt je gegevens op servers buiten Europa, volgens de EU-regels voor doorgifte van gegevens (hetzelfde beleid).

Dus: voldoet het aan de AVG?

Wie erover mag beslissen, heeft nog geen eindoordeel gegeven. De stand tot nu toe:

• Maart 2023: de Italiaanse toezichthouder blokkeerde ChatGPT tijdelijk. Een maand later was het terug, nadat OpenAI een formulier had toegevoegd om bezwaar te maken tegen het gebruik van je gegevens en een manier om foute informatie te laten verwijderen (Garante).
• Mei 2024: de Europese privacytoezichthouders schreven in een eerste rapport dat “technische onmogelijkheid geen excuus is om de regels niet na te leven”: zegt ChatGPT foute dingen over mensen, dan gelden de regels voor juistheid nog steeds (EDPB).
• December 2024: Italië gaf OpenAI een boete van €15 miljoen, onder meer omdat ChatGPT zonder goede wettelijke grondslag was getraind en omdat de leeftijd van gebruikers niet werd gecontroleerd (Garante).
• Maart 2026: een rechtbank in Rome schrapte die boete. Niet omdat OpenAI niets fout deed: de rechter vond dat Ierland de zaak had moeten behandelen, niet Italië, en keek niet naar de rest (Diritto.it).
• Nog open: twee klachten van privacyorganisatie noyb over ChatGPT dat dingen verzint over echte mensen. In één ervan noemde het een Noorse man een veroordeelde kindermoordenaar, wat hij niet is (noyb). Beide liggen nu bij de Ierse toezichthouder.

Het goede nieuws: je hoeft niet op een uitspraak te wachten. Je rechten werken nu al.

Vraag je iets persoonlijks? Melo, de gratis privéchat van Kamelo, geeft antwoord op je eigen computer, dus je vraag gaat nergens heen. Hoe het werkt

Vijf dingen die je vandaag kunt vragen

1. Bekijk alles wat het heeft. In ChatGPT: Instellingen → Gegevensbeheer → Gegevens exporteren. Je krijgt een mail met een download. Dat kan tot 7 dagen duren, en de link werkt 24 uur (OpenAI).
2. Stop de training. Zet Het model verbeteren voor iedereen uit onder Instellingen → Gegevensbeheer, of kies Do not train on my content op privacy.openai.com. Dat geldt voor nieuwe chats. Let op: met een duim omhoog of omlaag kan die hele chat alsnog naar de training gaan (OpenAI).
3. Laat het verwijderen. Verwijderde gegevens gaan binnen 30 dagen uit de systemen van OpenAI, tenzij ze langer bewaard moeten worden (OpenAI). Wil je helemaal weg? Instellingen → Account → Account verwijderen. Betaal je via Apple? Zeg dat abonnement apart op (OpenAI).
4. Laat verbeteren wat het over je zegt. Klopt wat ChatGPT over je zegt niet? Vraag om verbetering of verwijdering op privacy.openai.com, ook zonder account. Je moet bewijzen wie je bent, en OpenAI weegt het af tegen de vrijheid van meningsuiting, dus het gaat niet vanzelf (OpenAI).
5. Al het andere. Mail naar dsar@openai.com. Volgens de AVG moet OpenAI binnen een maand antwoorden, of uitleggen waarom het tot twee maanden extra nodig heeft (AVG, artikel 12). Geen antwoord? Dien een klacht in bij de toezichthouder in je land, zoals de Autoriteit Persoonsgegevens.

Wat de AVG niet voor je kan doen

• Het werkt achteraf. Alles hierboven gaat over gegevens die OpenAI al heeft. Wat je typt, gaat nog steeds eerst naar OpenAI.
• Een rechter kan verwijderen tegenhouden. In 2025 moest OpenAI van een Amerikaanse rechter maandenlang chats bewaren die het anders had verwijderd (hoe dat zat).
• ‘Gegevens in Europa’ is niet voor jou. OpenAI biedt opslag in Europa, maar voor zakelijke abonnementen zoals Enterprise en Edu, niet voor gewone accounts (OpenAI).

Waar Kamelo helpt

Je rechten ruimen achteraf op. Kamelo helpt voordat je verstuurt. Typ je iets persoonlijks op ChatGPT, Claude of Gemini, dan stelt het een tijdelijke chat voor, die buiten je geschiedenis en training blijft, of Melo, dat in Chrome op je eigen computer antwoordt, zodat er later niets te exporteren, verbeteren of verwijderen valt. Kamelo verandert je bericht niet en kan niet verbergen wie je bent voor je AI-account.